Het Scholtenhuis is misschien wel het meest gehate gebouw uit de geschiedenis van Groningen. Het staat symbool voor vijf jaren van onderdrukking en terreur. Het was de plek waar talloze verzetsmensen en andere gevangenen zijn verhoord, vernederd en gemarteld; voor een groot aantal van hen het vertrekpunt naar de dood. Op 15 april 1945, een dag voor de bevrijding van Groningen, is het Scholtenhuis tot de grond toe afgebrand.
In mei 1940 werd het Het Scholtenhuis, een statig herenhuis aan de Grote Markt, gevorderd door de Duitsers. Het werd ingericht als ‘Aussenstelle Groningen’, het hoofdkantoor in Noord-Nederland van de Duitse geheime politie, de Sicherheitsdienst (SD) en huisvestte tevens de Sichterheitspolizei en de vertegenwoordiger van Seyss-Inquart in Noord-Nederland, Hermann Conring. Ook deed het gebouw dienst als gevangenis.
In een driedelige serie over Het Scholtenhuis wordt uiteengezet hoe deze terreur zo uit de hand kon lopen. Waar bleken de excessen uit en wat waren de gevolgen ervan? Wat waren het voor mensen die dit konden doen? En zijn de daders hiervoor op rechtvaardige en afdoende wijze gestraft?
In dit eerste deel plaatst historica Monique Brinks, directeur van de Stichting Oorlogs- en Verzetscentrum Groningen, de daden van de SD in de context van het Duitse politieke systeem en de waan van de dag. Haar objectiviteit maakt de ontluistering over het schrikbewind op het Scholtenhuis alleen maar groter; een beklemmend relaas.
Deel 2 (Daders) en deel 3 (Berechting) verschijnen naar verwachting in respectievelijk 2011 en 2012.
|